İlk sınıf deneyiminden ulusal çevrim içi modele; kriz içinde gerçekleştirilen VI. Zirveden 15 komisyonlu ortak akla ve Haziran 2026'daki yeni dönem eşiğine uzanan kurumsal hafızayı izleyin.
Dünyadaki simülasyon birikimiyle Türkiye'deki uygulama boşluğu, 2015'te bir sınıfta yaşanan deneyim ve 2017'de alınan kurucu inisiyatifle somut bir projeye dönüştü.
Simülasyonlar karar alma ve eğitim süreçlerinde yaygınlaşırken Türkiye'de MUN dışındaki uygulamalar son derece sınırlı kaldı. Bu boşluk, projenin kurucu arayışının temel motivasyonlarından biri oldu.
AYBÜ öğrenci şenliklerinde “Ermeni Meselesi” başlıklı Diplomasi Simülasyonu afişini gören Mehmet Ali Akkuş programa katıldı. Akademik Dayanışma Topluluğu ve İsmail Erkam Sula'nın yürüttüğü butik uygulamada Akkuş ile Ali Yeniçeri Türkiye heyetini temsil etti.
Programın yeniden düzenlenmemesi üzerine Akkuş, yaklaşık bir buçuk sayfalık ilk proje taslağını hazırladı. Ömer Emre Aka, Fevzi Karakaya, Muhammed Derviş, Coşkun Fırat Yücel ve Ali Kaya ile paylaşılan fikir ortak bir çalışma çevresine dönüştü.
2017'de başlayan hazırlıklar ilk Diplomasi Simülasyonu ile sahaya çıktı. 2015'te tek sınıfta doğan ilham, daha sistemli ve sürdürülebilir bir proje çizgisine taşındı.
İlk uygulamanın hemen ardından yeni yönetim yapısı kuruldu; raporlar, yönergeler ve ölçülebilir iş akışlarıyla format üniversite geneline taşındı.
Yeni yönetim kurulu için başvurular alındı, adaylar değerlendirildi ve fakülte ölçeğindeki prototipi üniversite geneline taşıyacak yeni teşkilat şeması kuruldu.
Başkanlık, Dış İlişkiler, Ar-Ge, Tanıtım ve Medya ile İcra ve Koordinasyon birimleri kuruldu. Çevrim içi başvuru, mülakat, görev tanımı, görüşme randevusu ve yazılı anlaşma düzeni YÖN001–YÖN005 serisiyle kalıcılaştı.
“Enerji Meselesi: Doğu Akdeniz ve Kıbrıs” teması; yedi ülke, sekiz rol ve üç ana oturumla uygulandı. Diplomasi araları, randevulu görüşmeler, yazılı anlaşmalar ve katılımcı değerlendirmeleri formatı derinleştirdi.
Yeni kadro eğitim ve mülakatlarla kuruldu. Projenin kurucusundan bağımsız ilerleyebilmesi sınandı; saha, protokol ve medya entegrasyonuyla fizikî uygulama standardı yükseldi.
Yönetim ve yürütme kurulu başvuruları alındı. Adaylar proje kültürü, simülasyon işleyişi, hitabet ve inisiyatif alma başlıklarında eğitim gördü; sözlü sınav ve mülakatlarla yeni kadro oluşturuldu.
Coşkun Fırat Yücel önce Başkan Vekili, ardından Yönetim Kurulu Başkanı; Erkan Tur ise Başkan Vekili oldu. Mehmet Ali Akkuş Tanıtım ve Medya Biriminde üye olarak çalışmayı denedi. Süreç beklenen istikrarı üretmeyince yeniden başkanlığı devralarak organizasyonu tamamladı.
Proje heyeti dönemin Dışişleri Bakanlığı Diplomasi Akademisi Başkanı Prof. Dr. Mesut Özcan'a projeyi anlattı. Bakanlığın protokol bayrakları takım ofisleri ve ana oturum alanında kullanılarak bütün mekân diplomatik atmosferin parçası hâline getirildi.
“Küresel Savaş: Doğu Akdeniz ve Suriye Çıkmazı” teması; üç ana oturum, takım ofisleri, ayrıntılı akış ve güçlü saha koordinasyonuyla uygulandı. theundependent.com ile alnazeera.net haber merkezleri oyun içi gelişmeleri canlı yayın düzenine taşıdı. Erkan Tur ve Oğuzhan Kaan'ın olağanüstü katkıları standardı belirgin biçimde yükseltti.
Pandemi fizikî hazırlıkları durdurdu; proje bunu ülke çapında, ücretsiz ve bütünleşik bir çevrim içi model kurmak için dönüm noktasına çevirdi.
Projeyi farklı bir başkanın liderliğinde sürdürebilme denemesi yeniden gündeme geldi. Beklenen istikrar sağlanamadı; uzaktan eğitime geçiş fizikî hazırlıkları durdurunca yönetim yapısı ve proje modeli yenilendi.
Projenin adı “Diplomasi Zirvesi” olarak belirlendi. Mevzuat, normlar hiyerarşisi, internet sitesi, çevrim içi başvuru, eğitim videoları, webinarlar, haber merkezleri ve toplantı koordinasyonu tek bir dijital mimaride birleştirildi.
Kurumsal site ve nitelikli başvuru formu açıldı. Uzman yayınlarında simülasyonların münazara gibi yaygınlaşması gerektiği; projenin gönüllü, ücretsiz, sivil ve bağımsız niteliği açıkça anlatıldı.
Yedi ülke heyeti, üç haber merkezi, bakan ve devlet başkanı oturumları, diplomasi araları ve ikili görüşmeler üç güne yayıldı. Zoom oturumları, Telegram koordinasyonu, YouTube yayınları, haber siteleri ve toplantı sistemi birlikte çalıştı.
Çevrim içi zirvenin güçlü sosyal etkisini bir sessizlik dönemi izledi. 2022'de yeniden kurulan ekip, bağımsızlık ilkelerini koruyarak Millet Kütüphanesi hedefi için çalıştı; V. Zirve 6 Şubat depremleri nedeniyle gerçekleştirilemedi.
IV. Zirve, pandeminin kapalı günlerinde gençlerin zihnen aktif kalmasına, nitelikli dostluklar ve ortak bir çalışma çevresi kurmasına katkı sağladı. Zirvenin ardından sorumluluğu devralacak sürdürülebilir bir ekip oluşmayınca proje bir süre pasif bekleyişe geçti; kurulan bağ ve yöntem hafızası ise korundu.
UGBA'dan gelen teklif üzerine yeni yönetim kurulu kuruldu ve hazırlıklar başladı. Kurumsal kimlik ile gönüllülük, bağımsızlık ve çıkarsızlık ilkelerinin korunmasına ilişkin tereddütler oluşunca ortak çalışma sonlandırıldı; V. Zirve hedefinden vazgeçilmeden ekip yeniden kuruldu.
Millet Kütüphanesi için ayrıntılı mekân, ihtiyaç ve protokol taslakları hazırlandı. Tüzel kişilik şartı üzerine AYBÜ ile görüşüldü; ardından ASBÜ Rektörü Prof. Dr. Musa Kazım Arıcan'ın desteğiyle UIDAT ile hızlı bir çalışma ortaklığı kuruldu.
Mekân 11–12 Mart 2023 için kesinleşti. “Ukrayna Krizi” senaryosu yedi ülke, 35 bakanlık rolü ve medya kuruluşlarıyla kurgulandı. Program 18 yaş üstü Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına açık ve tamamen ücretsiz ilan edildi; iki tanıtım filmi ile 5N1K yayını ayrıntılı işleyişi anlattı.
Başvurular alınmış, takımlar belirlenmeye başlamış ve saha planı hazırken 6 Şubat depremleri yaşandı. Proje süresiz olarak ertelendi. Bu dönemin emeğini ve depremde kaybedilenlerin hatırasını yaşatmak için daha sonra yapılacak zirvenin “VI. Diplomasi Zirvesi” olarak adlandırılmasına karar verildi.
Deprem nedeniyle tamamlanamayan V. Zirvenin ardından yeni yönetim kurulu kuruldu. Aylar süren hazırlık, ulusal başvuru ve eğitim süreci; mekânın son beş günde değiştiği ağır bir sınamadan geçerek VI. Diplomasi Zirvesi'ne ulaştı.
Temmuz ayında Yönetmeliğin 3. maddesi uyarınca yeni yönetim kurulunun kurulması için hazırlık yapıldı; ilan 12 Ağustos'ta yayımlandı. Kırk başvurunun ardından 38 adayla mülakat gerçekleştirildi ve 19 Eylül'de 20 kişilik yönetim kurulu açıklandı.
İcra ve Koordinasyon, Halkla İlişkiler ve Sponsorluk, Tanıtım ve Medya, Eğitim, İnsan Kaynakları ile Mevzuat ve Dokümantasyon birimleri aktif bir çalışma düzeni kurdu. İlk toplantı 25 Eylül'de yapıldı; 4 Ocak'ta genel koordinasyon Adnan Kızıltepe'ye devredildi.
Başvurular 15 Ocak'ta açıldı; mülakat, sonuç, eğitim ve takım içi toplantılar birbirini izledi. Webinar dizisi Ukrayna–Rusya savaşını tarih, Karadeniz güvenliği, göç, insanî hareketlilik ve hibrit savaş gibi farklı merceklerden ele alarak simülasyonun akademik zeminini güçlendirdi.
AYBÜ Esenboğa Yerleşkesi için Liderlik Topluluğu ile paydaşlık mutabakatına varıldı. Konaklama, Ankara içi ulaşım, yemek, salonlar ve farklı şehirlerden gelecek katılımcıların koordinasyonu aynı plana bağlandı; Ankara Büyükşehir Belediyesi ve Başkent Gençlik Meclisi sürece destek verdi.
Paydaşlık uyuşmazlıkları nedeniyle zirvenin AYBÜ'de yapılması son beş günde imkânsız hâle geldi. Dr. Halil Ecer'in kritik katkısıyla Ankara Büyükşehir Belediyesinin Elvankent Aile Yaşam Merkezi tahsis edildi; ekip programı, ulaşımı ve saha düzenini birkaç gün içinde yeni mekâna uyarladı.
“Savaş ve Satranç: Ukrayna–Rusya Krizi” teması; Türkiye, ABD, Birleşik Krallık, Çin, Rusya ve Ukrayna heyetleri ile The UNDependent ve Al-Nazeera haber merkezlerini buluşturdu. On dokuz günü çevrim içi, iki günü fizikî olmak üzere 21 günlük model; 28 takım içi ve 39 ülkeler arası görüşme ile yoğun bir müzakere zemini kurdu. Zirve sonrasında değerlendirme raporları yazıldı ve bu zorlu süreç, teoriyi uygulamada sınama hedefinin yönetim kurulu için de gerçekleştiği bir okul olarak kayda geçti.
VI. Zirvenin ardından proje, kendi birikimini ilk kez bütün paydaşlarıyla sistemli biçimde değerlendirdi. On beş alt komisyonlu İstişare Çalıştayı; kurumsal yapılanma arayışını, iki yıllık koordinasyon dönemini, üniversitelere karşılıksız desteği ve yeni dönem hazırlığını aynı çizgide buluşturdu.
Yönetim kurulu zirve sonu değerlendirmelerini tamamlayarak görevini nihayete erdirdi. Ardından gündem, yeni bir zirve düzenlemekten daha geniş bir soruya yöneldi: Yıllar içinde projeye temas eden insanların tecrübesi nasıl ortak bir gelecek tasarımına dönüşebilirdi?
Bir koordinasyon ekibi kuruldu; geçmiş yönetimler, katılımcılar ve projeye katkı sunan kişiler tek tek aranarak çevrim içi çalıştaya davet edildi. Katılım durumları ve konu tercihleri gözetilerek komisyon yerleşimleri yapıldı; her alan için moderatör ve raportörler belirlendi, 6 Mayıs'ta yöntem toplantısı gerçekleştirildi.
Saat 21.00'de başlayan üç saatlik çevrim içi program; açılışın ardından 15 eş zamanlı alt komisyona ayrıldı. Kurumsal yönetim, akademi ve kamu ilişkileri, eğitim, finansman, teknoloji, başvuru, ölçme, performans, inovasyon, mezun ağı, tanıtım, mevzuat, saha, ihtiyaçlar ve simülasyon formatı aynı gece sistemli biçimde ele alındı.
Moderatörler komisyon çıktılarını kapanış oturumunda sundu; raportörler konuşmaları belirlenen şablonla raporlaştırdı. Teslim edilen raporlar; görev tanımlarından başvuru usullerine, dijital dönüşümden saha lojistiğine kadar sorunları, görüş ayrılıklarını ve uygulanabilir önerileri kayıt altına aldı.
Çalıştayın ardından mütevelli heyeti, proje senatosu ve meclisi ile akademi, iletişim ve lojistik komitelerini bir araya getiren geniş kapsamlı bir ulusal yapılanma modeli tasarlandı. Şartların henüz yeterince olgunlaşmadığı değerlendirilince bu model yürürlüğe alınmadı; bir tarihsel tasarı ve gelecek çalışması olarak muhafaza edildi.
Nursena Topaloğlu iki yıllığına genel koordinatör seçildi ve kendi çalışma ekibini kurmak üzere yetkilendirildi. Bu tercih, kapsamlı ulusal yapılanmayı hemen hayata geçirmek yerine sorumluluğu tanımlı bir koordinasyon makamında toplayan geçiş modeli olarak uygulandı.
2024–2026 arasında Türkiye'nin farklı üniversitelerinde simülasyon düzenleyen öğrenci topluluklarına kurucu kadro ve geçmiş yöneticiler tarafından ücretsiz danışmanlık verildi; proje dokümanları karşılıksız paylaşıldı. Aynı genişleme çizgisinde Mehmet Ali Akkuş, 2022–2026 arasında Londra'daki Global Soft Power Summit'e Diplomasi Zirvesi adına üç kez katıldı.
İki yıllık görev süresinin dolmasıyla Nursena Topaloğlu genel koordinatörlükten ayrıldı. Çalıştayın ortak aklı, ertelenen yapılanma taslağı, üniversitelerle paylaşılan yöntem ve büyüyen kurumsal arşiv korunurken proje yeni dönemin yönetim ve uygulama modelini hazırlama aşamasına geçti.
Haziran 2026 sonrasının yönetim modeli, yeni zirve hedefi ve uygulama takvimi netleştikçe bu yaşayan tarihçenin devamına eklenecek.
Haziran 2026 sonrasında şekillenecek yol haritası, yeni koordinasyon modeli ve sonraki zirve bu yaşayan akışa eklenecek.
